پاسخی بر شبهات تاریخی جلسه خبرگان سال 68

تاریخ ارسال:08:46 1396/12/28
آیت الله خامنه ای مجتهدی است که قدرت صدور فتوا برای اشخاص را هم دارند و بر این اساس می توانند رساله عملیه بنویسند...

آیت الله خامنه ای مجتهدی است که قدرت صدور فتوا برای اشخاص را هم دارند و بر این اساس می توانند رساله عملیه بنویسند و قدرت اینکار را هم دارند. اخیرا یکی از شبهاتی که بی بی سی مستقیم و غیر مستقیم آتش بیارش بود، مجتهد نبودن آیت الله خامنه ای هنگام رهبر شدن» بود. در همین چند روز موارد متعددی از خاطرات و صحبت های سال 69 مرحوم آیت ا...هاشمی در تایید اجتهاد آیت الله خامنه ای منتشر شد، اما توسط بی بی سی نادیده گرفته شد. از جمله خطبه های نمازجمعه 19خرداد او که صراحتا گفته بود «ما در اینکه رهبری که انتخاب کردیم مجتهد باشد، یک ذره هم تردید نداریم.»

 

گزارش های تاریخی رسانه های بیگانه کار ویژه خودش را دارد، قرار است فقط راست و دروغ را در هم آمیخته و شبهه افکنی کند و جوابش هم مهم نیست. شاید وقتی دیگران دارند به گزارش های تحریف آمیز این رسانه جواب می دهند، قلم به دستان آن دارند پروژه بعدی را تدارک می بینند. به هیمن خاطر است که از برخی افراد و سیاسیون و خاطراتشان هم استفاده ابزاری می کنند، اگر در راستای خط تحریف بود، پررنگ مطرح می شود. ولی اگر خلاف آن نبود، حتی مطرح هم نمی شود.

پس از انتشار فیلم 19 دقیقه ای جلسه خبرگان سال 68، بی بی سی در قالب چند مطلب تاریخی و گفتگو با افراد مختلف، بسیار پرحجم به این مطلب پرداخت و طبق معمول ترکیبی از اطلاعات درست و غلط را در هم آمیخته و منتشر کرد. هرچند با انتشار بخش های منتشر نشده مهم این جلسه در برنامه «جهان آرا»، بخشی از شبهات برطرف و دروغ های رسانه های ضدانقلاب دربار انقلاب و رهبری برملا شد.

ابهامات محتوایی و پاسخ

اما مروری بر ابهامات محتوایی و پاسخ به آنها برای ثبت در تاریخ خالی از لطف نخواهد بود. در بین صحبت های مطرح شده در این چند روز، چند شبهه اصلی وجود داشت:

«مخفی کردن موقت بودن رهبری آیت الله خامنه ای از جامعه» شبهه ای بود که زودتر از بقیه شایعات فراگیر شد، اما زودتر هم پاسخ داده شد. انتشار روزنامه های 16 مرداد 68 ثابت کرد پس از رفراندوم اصول بازنگری شده قانون اساسی و رسمت یافتن آن، مجلس خبرگان در جلسه ای برای رهبری دائمی آیت الله خامنه ای رای گیری کرده است. هم قبل از جلسه و هم بعد از جلسه این مساله در مطبوعات اعلام شده و هیچمخفی کاری صورت نگرفته است. پس از رای گیری مجدد 15 مرداد مجلس خبرگان، رئیس این مجلس نتیجۀآن را علنا اعلام کرده بود.

حضرت آیت الله خامنه ای و اجتهاد

شبهه بعدی این بود که «اساسا نه دیگران آیت الله خامنه ای را مجتهد می دانسته اند و نه خودش درباره خودش چنین نظری داشته. » نویسنده بی بی سی برای اثبات بخش اول، به سخنان هاشمی در این جلسه درباره «صاحب نظر بودن آقای خامنه ای-نه مجتهد بودن-» و برای اثبات بخش دوم به سخنان آیت الله خامنه ای در مخالفت با خودش استناد کرده است. نویسنده برای موقت بودن انتخاب آیت الله خامنه ای یک علت فرضی میسازد تا علت اصلی را مخفی کند. آن علت فرضی «عدم صلاحیت آیت الله خامنه ای برای رهبری» است که نویسنده بی بی سی اینگونه بیانش می کند: «دلیل موقت بودن این انتخاب، از متن گفتگوهای جلسه مشخص است. خود آقای خامنه ای در ویدیو می گوید: "واقعا باید خون گریست به جامعه اسلامی که حتی احتمال کسی مثل بنده در آن [برای رهبری] مطرح بشود...به لحاظ فنی اشکال پیدا می کند این قضیه. من نه از لحاظ قانون اساسی، و نه از لحظ شرعی برای بسیاری از آقایان، حرفم حجت حرف رهبر را ندارد. این چه رهبری خواهد بود؟"»

اما ماجرای موقتی بودن رهبری چیست؟

امام اردیبهشت 68 دستور تشکیل شورای بازنگری درباره برخی اصول قانون اساسی را صادر می کنند. یکی از این مسائل، «رهبری» است. طبق قانون، اصول بازنگری شده پس از رای موافق مردم در رفراندوم و امضای رهبری انقلاب به عنوان قانون رسمیت می یابد. اما امام پیش از پایان کار شورای بازنگری فوت می کنند.

از ابتدای تشکیل جلسه خبرگان در عصر14 خرداد، نسبت «مرجعیت» و «رهبری» از مهمترین و اولین مسائلی است که مورد بحث قرار می گیرد. اینکه «رهبر یا اعضای شورای رهبری» باید «مرجع» باشند یا «مجتهد»، محور مشترک بحثهای حامیان رهبری فردی و رهبری شورایی است. از متن قانون اساسی مصوب سال 58 هم «مرجعیت بالفعل» و هم «صلاحیت مرجعیت» قابل برداشت است و هر نظر موافقین و مخالفینی دارد.

وقتی آیت الله امینی نامه اردیبهشت ماه امام به آیت الله مشکینی، رئیس شورای بازنگری قانون اساسی درباره لزوم حذف شرط مرجعیت از شرایط رهبری را قرائت می کند، تکلیف روشن می شود. امام در آن نامه می گویند از ابتدا مخالف گنجانده شدن شرط «مرجعیت» در قانون اساسی بوده اند ولی به خاطر اصرار خبرگان آن را پذیرفته اند. حالا هم بر همان نظر سابق هستند و معتقدند شرط «اجتهاد» برای رهبری کافی است.

با قرائت این نامه تقریبا اغلب اعضای خبرگان به این نتیجه می رسند که «رهبر فردی یا اعضای شورای رهبری» لازم نیست حتما «مرجع» باشند، بلکه «مجتهد بودن» انها برای تصدی این مسئولیت کافی است. اما چون این مساله تنها به تصویب کمیسیون شورای بازنگری رسیده و هنوز به رفراندوم گذاشته نشده، خبرگان تصمیم می گیرند رهبر یا شورای رهبریِ آینده تا رفراندوم قانون اساسی، موقت باشند و پس از آن، رای گیری مجدد برای آنها انجام شود.

این علتِ آن جمله مرحوم هاشمی است که پیش از رای گیری درباره رهبری فردی و شورایی می گوید « بدانیم [رهبری آینده] چه شورایی بشود، چه فردی بشود، محدود به آن زمان است. »به خاطر همین شرط اجتهاد است که لیست های پیشنهادی شورای رهبری، آقایان«خامنه ای، موسوی اردبیلی و هاشمی» را هم شامل می شود.

بحثی درباره اجتهاد آیت الله خامنه ای

حامیان رهبری فردی و رهبری شورایی پشت تریبون رفته و صحبت می کنند. پس از نطق چند نفر، برای کفایت مذاکرات رای گیری می شود. پس از رای آوردن آن، برای رهبری فردی رای گیری می شود که با موافقت اکثریت اعضا رای می آورد.

پیشنهاد «رهبری آیت الله گلپایگانی همراه با قائم مقامی آیت الله خامنه ای» با کمتر از 15 رای موافق کنار گذاشته می شود. پس از آن نام آیت الله خامنه ای به عنوان گزینه رهبری برده می شود و اینجاست که پس از فریاد آیت الله مجتهد شبستری و اصرار به هاشمی برای ذکر نقل قول امام، او خاطرات را نقل می کند. آیت الله شبستری این لحظه را اینگونه روایت می کند:

«پس از روشن شدن تکلیف بحث شورا افراد را مطرح کردند. عده ای آیت الله گلپایگانی را پیشنهاد کردند و من دوباره از جا برخاستم و با صدای بلند به آقای هاشمی اعتراض کردم و گفتم من یادداشتی را به شما داده ام و الان وقت قرائت آن رسیده، پس آن را بخوانید. آقای رفسنجانی نوشته مرا خواندند و گفتند آقای شبستری می خواهد من که حضور داشتم و جزو شهود بودم توصیه های امام را در مورد آیت الله خامنه ای نقل کنم. آقای رفسنجانی رو به اعضای خبرگان کرد و گفت آقای شبستری از من می خواهند سخنان امام را به شما بگویم، آیا شما موافق هستید؟ همه اعضا گفتند «بله بگویید، اگر الان نگویید، پس کی می خواهید بگویید!»

اینجا هاشمی رفسنجانی که خود از مخالفین رهبری فردی بوده و به آن رای نداده، خاطراتی از نظر مساعد امام نسبت به رهبری آیت الله خامنه ای را بیان می کند. این مساله با مخالفت ایشان روبرو می شود و به همین خاطر پشت تریبون می آیند. همانطور که در فیلم دیده می شود، هاشمی به ایشان تذکر می دهد که الان نمی شود درباره شورایی صحبت کنید، چون رهبری فردی رای آورده است. آیت الله خامنه ای که موضو عِ صحبتش را منتفی می بیند، سخنانش در مخالفت با خود را با این کلمات شروع می کند: «واقعاً باید خون گریست به جامعه اسلامی که حتی احتمال کسی مثل بنده در آن مطرح بشود...»

همانطور که آیت الله خامنه ای در سخنانش می گوید:

«در همین جلسه چند نفر از آقایان آمده اند و صحبت کرده اند، تصریح کرده اند که من صاحب نظر نیستم»، اما آیا واقعا فضای خبرگان آن طور که نویسنده لندن نشین نوشته «در مورد "مجتهد" بودن آقای خامنه ای هم، که طبق قانون اساسی جدید برای رهبر شدن لازم بود، تردید جدی وجود داشته است. »؟

آیا نباید در جواب این ابهام، این سوال را مطرح کرد که اگر در بین خبرگان تردید و ابهام جدی درباره اجتهاد آیت الله خامنه ای وجود داشت، چرا تعداد آراء موافق به ایشان 56 نفر از 70 نفر است؟ اگر تردید جدی وجود داشت نباید آراء موافق این قدر زیاد می بود!

علاوه بر همه اینها، پس از انتخاب آیت الله خامنه ای به رهبری، در روزهای بعد افراد مختلفی درباره اجتهاد رهبری جدید انقلاب سخن می گویند. 15 خرداد حاج احمد خمینی در تلگرافی به آیت الله خامنه ای از جانب خود و تمامی اعضای بیت امام از اقدام مجلس خبرگان تشکر کرده و می نویسد«حضرت امام بارها از جنابعالی به عنوان مجتهد مسلم و نیز بهترین فرد برای رهبری نظام اسلامیمان نام می بردند. »

مرحوم هاشمی در اولین خطبه نمازجمعه پس از فوت امام می گوید:

«در همان جلسه خبرگان تعداد زیادی مجتهد عادل هستند. اصلا شرط آنجا اجتهاد است، شرط عضویت در خبرگان اجتهاد است و قبلا باید اجتهادشان تایید شده باشد. مجتهد عادل زیا د داریم و روی مصداق شرایطی لازم دارد. البته اجتهاد، مراحلی دارد. بعضی از آقایان هستند کار فراوانی روی همه ابواب فقه کرد اند و کار جاری آنها است. درس می دهند، دائما جواب مساله و استفتائات را می دهند، حضور ذهن دارند و خیلی آسان می توانند به حکم فرعی برسند یا یادشان هست. این یک تیپ هستند.

یک تیپ هستند که اینجور نیستند، همان قدرت اجتهاد را دارند، ولی این اندازه حضور ذهن ندارند و هر فنی همین طور است. کارهای دیگری دارند که دنبال آن هستند.

قدرت استنتاج هم یک نواخت نیست و درجات مختلفی دارد. ما در اینکه رهبری که انتخاب کردیم مجتهد باشد، یک ذره هم تردید نداریم. خود من به عنوان یک شاهد باید عرض کنم خدمت شما، ما از حدود سال 38 یا 39 خدمت ایشان بودیم و در درس ها با هم بودیم، در مباحثه و بحث ها با هم بودیم. و بسیاری از کسانی که امروز در بین ما آیت الله هستند- البته روی کلمه آیت الله توضیح خواهم داد- و هیچ کس حرف نمی زند و در اجتهادشان تردید ندارد؛ آن روز که بحث می شد جناب آیت الله خامنه ای از آنها اگر سر نبود، پایین تر هم نبود. هم درس ها را خیلی خوب می فهمیدند و هم خوب استنتاج می کردند و تا این اواخر هم در ضمن اینکه مبارزه داشتند، کار فقهی و مطالعات و درس را فراموش نمی کردند. »

نمایندگان مجلس در نامه ای خطاب به رهبری جدید انقلاب می نویسند:

«نمایندگان امت شهید پرور در مجلس شورای اسلامی با الهام از رهنمودهای حضرت امام خمینی به رئیس مجلس خبرگان با حضرتعالی که بفرموده حضرت امام مجتهدی مسلم میباشید بیعت نموده و فرمان شما را بعنوان ولی امرمسلمین مطاع دانسته و از آنجناب که پیرو صدیق و شاگرد مخلص و صمیمی و وفادار آ نقائد عظیم الشان و از دست رفته مان هستید در خواست داریم که با تمام وجود در ادامه راه معظم له از هیچ تلاشی باز نایستید.»

آیت الله فاضل لنکرانی در مراسم بزرگداشت امام که از طرف شورای مدیریت حوزه علمیه برگزار شده می گوید:

«در مورد مجتهد بودن آقای خامنه ای، هم اول شخص امام مرحله اجتهاد و صلاحیت آقای خامنه ای را به انحاء مختلف تایید کرده بودند و از طرفی گرچه مسائل انقلاب مجال بحث و فرصت به ایشان نداده است، ولی من خودم به یاد دارم که ایشان 20سال پیش درس مکاسب و کفایه می گفتند و صاحب نظر و مجتهدی مسلم می باشند و ثانیا در مجلس خبرگان ده ها مجتهد مسلم، اجتهاد ایشان را تایید کرده اند. لذا از نظر شرعی و قانونی هیچ شبهه ای وجود ندارد.»

آیت الله صانعی در مراسم شب هفتم رحلت امام در قم می گوید:

«چگونه می شود آدم، رهبری جدید جمهوری اسلامی را که یک مجتهد عادلی است و در اینجا به عنوان نیابت ولایت خداست و بناست قوانین خدا و قرآن و سنت رسول الله و ائمه اطهار را حاکم کن و قسط و عدل را در جامعه پیاده نماید، تایید نکند؟ لذا انسان برای تایید مقام رهبری اسلامی هر چه بگوید کم گفته است.»

محتشمی پور وزیر کشور 24تیر در کنفرانس مطبوعاتی خود می گوید:

«یکی از شرایط رهبری، مساله اجتهاد است. اجتهادی که در رهبر و مرجع مشترک است. گاهی رهبری و مرجعیت در یک فرد جمع می شود مثل حضرت امام. آیت الله خامنه ای مجتهدی است که قدرت صدور فتوا برای اشخاص را هم دارند و بر این اساس می توانند رساله عملیه بنویسند و قدرت اینکار را هم دارند.»

بنابراین مشاهده می شود در بازه زمانی یک ماه پس از انتخاب آیت الله خامنه ای به عنوان رهبر انقلاب، افراد مختلف و متعدد صاحب نظر و غیرصاحب نظر فقهی و از طیف ها ی مختلف سیاسی صراحتاً بر اجتهاد ایشان تاکید کرده اند. هم چنین توجه به این نکته هم لازم است که در آن زمان هیچ اعتراضی مبنی بر «عدم اجتهاد» ایشان از طرف افراد یا جریان های مختلف صورت نمی گیرد، یعنی اساسا این شبهه، در آن زمان اصلا مطرح نبوده و اجتهاد رهبری جدید انقلاب برای همه محرز بوده است.

بی بی سی و برخورد دوگانه

خاطره گویی های سال های اخیر مرحوم هاشمی که تا حد زیادی متاثر از فضای روزِ سیاسی بود، با استقبال رسانه های مختلف خارج از ایران به خصوص بی بی سی فارسی همراه بود. ادعای مخالفت امام با شعار مرگ بر آمریکا، خاطرۀ نادرست درباره حکم امام برای اعدام فرماندهان مقصر در جنگ، قهر ده ساله آیت الله خامنه ای و آیت الله مصباح، ماجرای برنامه 14 نفر جامعه مدرسین برای رهبری آیت الله گلپایگانی از مهم ترین خاطرات جنجالی این سال ها بود که در رسانه های خارجی به خصوص بی بی سی فارسی ضریب داده می شد و حتی دستمایۀ گزارش های تاریخی آن برای زیرسوال بردن انقلاب قرار می گرفت. بی بی سی حتی در مطلبی سراغ «خاطرات کاملا سرّی» مرحوم هاشمی را هم گرفت و از لابلای مصاحبه های اطرافیان آن مرحوم، به اهمیت آن در تاریخِ دهه های بعد هم اشاره کرد.

در روزهای اخیر یکی از شبهاتی که بی بی سی مستقیم و غیر مستقیم آتش بیارش بود، مجتهد نبودن آیت الله خامنه ای هنگام رهبر شدن» بود. در همین چند روز موارد متعددی از خاطرات و صحبت های سال 69 مرحوم هاشمی در تایید اجتهاد آیت الله خامنه ای منتشر شد، اما توسط بی بی سی نادیده گرفته شد. از جمله خطبه های نمازجمعه 19خرداد او که صراحتا گفته بود «ما در اینکه رهبری که انتخاب کردیم مجتهد باشد، یک ذره هم تردید نداریم.»

گزارش های تاریخی بی بی سی کار ویژه خودش را دارد، قرار است فقط راست و دروغ را در هم آمیخته و شبهه افکنی کند و جوابش هم مهم نیست. شاید وقتی دیگران دارند به گزارشهای تحریف آمیز این رسانه جواب می دهند، قلم به دستان آن دارند پروژه بعدی را تدارک می بینند. به هیمن خاطر است که از برخی افراد و خاطراتشان هم استفاده ابزاری می کنند، اگر در راستای خط تحریف بود، پر رنگ مطرح می شود. ولی اگر خلاف آن نبود، حتی مطرح هم نمی شود.

منبع : جهان نیوز/ نویسنده : فرج اللهی، محمد امین

موضوع: 
CAPTCHA
سوال امنیتی
لطفا پاسخ سوال را بنویسید.